وقتی از «قیمت دلار» حرف میزنیم، در واقع چند نرخ متفاوت وجود دارد. این مقاله تفاوت نرخ دلار آزاد، نیمایی و دولتی را ساده توضیح میدهد تا بدانید عددی که میبینید مربوط به کدام بازار است.
نرخ آزاد
نرخ آزاد همان قیمتی است که در بازار آزاد و صرافیهای غیررسمی برای اسکناس ردوبدل میشود. این نرخ بیشترین حساسیت را به عرضه و تقاضا و انتظارات دارد و معمولاً بالاترین نرخ محسوب میشود. عددی که در صفحه اصلی «دلار چند شد؟» میبینید، بر پایهی معاملات بازار داخلی محاسبه میشود که معمولاً بسیار نزدیک به همین نرخ آزاد حرکت میکند.
نرخ نیمایی
نرخ نیمایی نرخی است که در سامانهی نیما برای تسویهی ارز حاصل از صادرات استفاده میشود. این نرخ بین نرخ رسمی و نرخ آزاد قرار میگیرد و ابزار سیاستگذاری بانک مرکزی است.
نرخ دولتی (رسمی)
نرخ دولتی یا رسمی، نرخی است که برای برخی مصارف خاص با آن ارز تخصیص داده میشود. این نرخ معمولاً پایینترین نرخ میان سه نرخ است و دسترسی به آن محدود و مشروط است.
چرا این تفاوتها مهم است؟
اگر نداند هر عدد مربوط به کدام بازار است، مقایسهی نرخها گمراهکننده میشود. به همین دلیل ما در صفحهی درباره صریحاً توضیح دادهایم که این عدد چه چیزی را نشان میدهد و چه چیزی را نشان نمیدهد. برای دیدن روند تاریخی نرخ ثبتشده، صفحهی تاریخچه را ببینید.
جمعبندی
سه نرخ، سه بازار و سه کاربرد متفاوت. همیشه پیش از مقایسه، مطمئن شوید عددی که میبینید مربوط به کدامیک است.